ମହାନଦୀ ଶାଖା ନଦୀର ପ୍ରଦୂଷଣ ସ୍ତର ଗମ୍ଭୀର

ଭୁବନେଶ୍ୱର, (ବାଘୁଆବାର୍ତ୍ତା): ରାଜ୍ୟ ପ୍ରଦୂଷଣ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ବୋର୍ଡ (ଏସପିସିବି), ଓଡ଼ିଶା, ମହାନଦୀ ନଦୀର ଏକ ଶାଖା ଜୀରା ନଦୀରେ ବିପଦଜନକ ସ୍ତରରେ ପ୍ରଦୂଷଣ ହେଉଥିବା ନେଇ ଚେତାବନୀ ଜାରି କରିଛି। ଏସପିସିବି ଜାତୀୟ ହରିତ ଅଧିକରଣ (ଏନଜିଟି)କୁ ଦାଖଲ କରିଥିବା ଏକ ଶପଥପତ୍ରରେ ମଧ୍ୟ ପ୍ରକାଶ କରିଛି ଯେ ଜୀରା ନଦୀର ଜଳ ସ୍ନାନ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଉପଯୁକ୍ତ ନୁହେଁ। ରାମକାନ୍ତ ରାଉତଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦାଖଲ ଏକ ଆବେଦନ ସଂପର୍କରେ ଏନଜିଟିର ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଅନୁଯାୟୀ, ଏସପିସିବି ବରଗଡ଼ ସହରର ଉପର ପ୍ରବାହ (ବରଗଡ଼ ଲ କଲେଜ ନିକଟ) ଏବଂ ନିମ୍ନ ପ୍ରବାହ (ପିଏଚଇଡି ପଡ଼ା ନିକଟ ପୁରୁଣା ଜଳ ଗ୍ରହଣ ସ୍ଥାନ) ରୁ ଜୀରା ନଦୀରୁ ପୃଷ୍ଠଜଳ ନମୁନା ସଂଗ୍ରହ କରିଥିଲା। ପରୀକ୍ଷା ରିପୋର୍ଟ ଫଳାଫଳରୁ ଜଣାପଡ଼ିଛି ଯେ ବରଗଡ଼ ଲ କଲେଜ ନିକଟ ଉପର ପ୍ରବାହରୁ ସଂଗୃହୀତ ନମୁନାରେ ୭୯୦ ଏମପିଏନ/୧୦୦ ମିଲି ଥିବାବେଳେ, ବରଗଡ଼ରେ ପିଏଚଇଡି ପଡ଼ା ନିକଟ ନିମ୍ନ ପ୍ରବାହରୁ ସଂଗୃହୀତ ନମୁନାରେ ଏହା ୫୪,୦୦୦ ଏମପିଏନ/୧୦୦ ମିଲିକୁ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି। ଏସପିସିବି ଟିମ୍ ମଧ୍ୟ ଜାଣିବାକୁ ପାଇଛି ଯେ ବରଗଡ଼ ସହରରୁ ଅଶୋଧିତ ନଗର ନର୍ଦ୍ଦମା ଜଳକୁ ବରଗଡ଼ ମୁନିସିପାଲିଟି ସମସ୍ତ ନିୟମ ଓ ମାର୍ଗଦର୍ଶିକାକୁ ଉଲ୍ଲଙ୍ଘନ କରି ଜୀରା ନଦୀକୁ ସିଧାସଳଖ ନିଷ୍କାସନ କରୁଛି। ଏକ ମାମଲାର ଶୁଣାଣି ସମୟରେ, ବରଗଡ଼ ମୁନିସିପାଲିଟି ନିଜେ ମୁନିସିପାଲିଟି ଅନ୍ତର୍ଗତ ପାଞ୍ଚଟି ଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରେ ୧୨୫ କେଏଲଡି କ୍ଷମତା ବିଶିଷ୍ଟ ପାଞ୍ଚଟି ନର୍ଦ୍ଦମା ଶୋଧନ ପ୍ଲାଣ୍ଟ (ଏସଟିପି) ସ୍ଥାପନ କରିବା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତାବ ଦେଇଥିଲା। ତେଣୁ ଆମେ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଉଛୁ ଯେ ଉକ୍ତ ଏସଟିପିଗୁଡ଼ିକୁ ୨୦୨୩ ଡିସେମ୍ବର ୩୧ ସୁଦ୍ଧା ସ୍ଥାପନ କରାଯାଇ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମ କରାଯାଉ। ଏସପିସିବି, ୨୦୨୫ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୧ରେ କରାଯାଇଥିବା ନିରୀକ୍ଷଣ ସମୟରେ ଜାଣିବାକୁ ପାଇଛି ଯେ ବରଗଡ଼ ମୁନିସିପାଲିଟି ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହି କ୍ଷମତାର କୌଣସି ଏସଟିପି ସ୍ଥାପନ କରିନାହିଁ, କିମ୍ବା ନିରୀକ୍ଷଣ ସମୟରେ ମୁନିସିପାଲିଟି ପାଖରେ ଏସଟିପି ସ୍ଥାପନ ସଂପର୍କିତ କୌଣସି ଦଲିଲ ଉପଲବ୍ଧ ନଥିଲା। ତେବେ, ବରଗଡ଼ ମୁନିସିପାଲିଟି ଟେଣ୍ଟେଲାଠାରେ ୩୦ କେଏଲଡି କ୍ଷମତା ବିଶିଷ୍ଟ ଏକ ସେପ୍ଟେଜ ଶୋଧନ ପ୍ଲାଣ୍ଟ (ଏସଇଟିପି) ସ୍ଥାପନ କରି କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମ କରିଛି ଏବଂ ପତ୍ର ନଂ – ୫୬୨ ତା.୦୪.୦୩.୨୦୨୨ ମାଧ୍ୟମରେ ସିଟିଓ ପାଇଛି, ଯାହା ତା.୩୧.୦୩.୨୦୨୨ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବୈଧ ଥିଲା। ଏନଜିଟି ଆହୁରି ବରଗଡ଼ ମୁନିସିପାଲିଟିକୁ ୨୦୨୩ ଡିସେମ୍ବର ୩୧ ସୁଦ୍ଧା ବାୟୋମାଇନିଂ/ମାଇକ୍ରୋ କମ୍ପୋଷ୍ଟିଂ ସେଣ୍ଟର/ମେଟେରିଆଲ ରିକଭରି ଫେସିଲିଟି ମାଧ୍ୟମରେ ପୁରାତନ ବର୍ଜ୍ୟର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶୋଧନ ନିଶ୍ଚିତ କରିବାକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଇଥିଲା। ତେବେ, ଏସପିସିବିର ଶପଥପତ୍ରରୁ ପ୍ରକାଶ ପାଇଛି ଯେ ମୁନିସିପାଲ କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷ ସହର ନିକଟସ୍ଥ ଅଭିଯୁକ୍ତ ଡମ୍ପସାଇଟରେ ପୁରାତନ ବର୍ଜ୍ୟର ସଂଶୋଧନ କାର୍ଯ୍ୟକୁ ଏସପିସିବି ଟିମ୍ର ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୧ ନିରୀକ୍ଷଣ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କରିନାହାନ୍ତି। ନିରୀକ୍ଷଣ ସମୟରେ ଦେଖାଯାଇଥିଲା ଯେ ଡମ୍ପିଂ ସାଇଟରୁ ପ୍ରାୟ ୫୧,୪୭୬ ମେଟ୍ରିକ ଟନ ପୁରାତନ ବର୍ଜ୍ୟ ମଧ୍ୟରୁ କେବଳ ପ୍ରାୟ ୨୦,୦୦୦ ମେଟ୍ରିକ ଟନ (ଏକକର ପ୍ରତିନିଧିଙ୍କ ସହ ଆଲୋଚନା ଅନୁଯାୟୀ) ବାୟୋ-ମାଇନ୍ଡ କରାଯାଇଛି। ଦେଶର ଶୀର୍ଷ ହରିତ ଅଦାଲତ ମଧ୍ୟ ମନ୍ତବ୍ୟ ଦେଇଛି ଯେ ପୁରାତନ ବର୍ଜ୍ୟ ଡମ୍ପସାଇଟଗୁଡ଼ିକ ପରିବେଶ ଏବଂ ଏହି ଡମ୍ପସାଇଟ ଆଖପାଖରେ ରହୁଥିବା ଜନସଂଖ୍ୟାଙ୍କ ପାଇଁ ବିପୁଳ କ୍ଷତି ଘଟାଇଛି, ଯାହା ସୁରକ୍ଷା, ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଏବଂ ସୁବିଧା କ୍ଷେତ୍ରରେ କ୍ଷତିଗ୍ରସ୍ତ ହୋଇଛି। ଏହା ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦିଆଯାଇଛି ଯେ ପୁରାତନ ଡମ୍ପସାଇଟ ଦ୍ୱାରା ଅଧିକୃତ ଜମିର ଏক-ତୃତୀୟାଂଶ (ପୁନରୁଦ୍ଧାର ପରେ) ବୃକ୍ଷରୋପଣ ପାଇଁ ସଂରକ୍ଷିତ ରହିବା ଆବଶ୍ୟକ, କିନ୍ତୁ ଏସପିସିବି ତାଙ୍କ ଶପଥପତ୍ରରେ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛି ଯେ ବରଗଡ଼ ମୁନିସିପାଲିଟିକୁ ଏହିପରି ଆଦେଶ ସଂପର୍କରେ କୌଣସି ସୂଚନା ନାହିଁ। ଏଦିଗରେ, ଏନଜିଟି ମେ ୧୪ ତାରିଖରେ ଓଡ଼ିଶା ଏସପିସିବିକୁ ଶୀର୍ଷ ହରିତ ଅଦାଲତର ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ପାଳନ କରିବାରେ ବିଫଳ ହେବା ପାଇଁ ବରଗଡ଼ ମୁନିସିପାଲିଟି ବିରୁଦ୍ଧରେ ନିଆଯାଇଥିବା କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ସଂପର୍କରେ ମେ ୨୦ ସୁଦ୍ଧା ଏକ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ରିପୋର୍ଟ ଦାଖଲ କରିବାକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଇଛି।